Rzym (Roma)

KRÓTKA CHARAKTERYSTYKA :

Dojazd do centrum : bardzo łatwy,

Ceny : umiarkowane / wysokie,

Skala Citibreak.pl 2 dni.

DOJAZD Z LOTNISKA CIAMPINO DO CENTRUM :

Autobus Shuttle Bus : linia Terravision. Najwygodniejszy sposób dojazdu do centrum (Dworzec Termini). Czas przejazdu 40-50 minut. Koszt przejazdu 6 Euro (lub 11 Euro w dwie strony) przy zakupie biletu online lub 7 (12) Euro przy kupnie u kierowcy. Autobusy są najczęściej zapełnione do ostatniego miejsca. Tylko zakup przez internet daje gwarancję dostania się na pokład (priorytet). Przystanek znajduje się tuż przy wyjściu z terminala, po lewej stronie.

Autobus miejski :  autobusy miejskie ATAC, linie 520 i 720 dojeżdżają do stacji metra, skąd można dostać się w wiele miejsc w ścisłym centrum. Bilet jednorazowy, 100-minutowy kosztuje 1,50 Euro (+0,50 Euro przy pierwszym zakupie za kartę, którą można doładowywać), podróż trwa zwykle 50 minut.

Pociąg Ciampino Airlink : to połączona usługa autobus + pociąg. Specjalny autobus ATRAL dowozi pasażerów z lotniska na stację kolejową Ciampino, skąd pociąg jedzie bezpośrednio do Termini. Bilety można kupić na stronie Trenitalia lub w automatach. Podróż do dworca Termini trwa 40 minut a jej koszt to 2,70 Euro.

Taxi : stała cena, białe taksówki. Koszt 40 Euro.

DOJAZD Z LOTNISKA FIUMICINO DO CENTRUM :

Pociąg Leonardo Express : najszybsza możliwość dostania się do centrum (dworzec Termini). Podróż trwa 32 minuty, częstotliwość pociągów co 15 minut a koszt biletu to 14 Euro. Bilety można kupić w automatach lub online na stronie Trenitalia.

Pociąg Regionalny : pociąg ten nie zatrzymuje się na Termini, tylko na trzech innych rzymskich stacjach. Bilet kosztuje 8 Euro, bilet trzeba koniecznie skasować przed wejściem do pociągu. Czas przejazdu w zależności od stacji to 25 minut (Roma Trastevere) lub 48 minut (Roma Tiburtina).

Autobus Shuttle Bus: linie Terravision, SIT, TAM. Koszt przejazdu w jedną stronę to 6-8 Euro, bilety można kupić u kierowcy ale najlepiej zrobić to online, gdyż tylko taki bilet daje gwarancję miejsca w przypadku dużego zainteresowania rejsem. Czas przejazdu 45-75 minut.

Taxi : stała cena, oficjalna taksówka Koszt do centrum to 55 Euro.

CO ZJEŚĆ W RZYMIE :

  • Makaron: Cacio e Pepe (ser i pieprz), Carbonara (jajko, guanciale, ser), Amatriciana (pomidory, guanciale, ser) – to rzymska klasyka.
  • Pizza al Taglio: Pizza na kawałki, sprzedawana na wagę, idealna na szybki lunch.
  • Karczochy: Smażone (alla Giudia – chrupiące) lub duszone (alla Romana – z ziołami).
  • Supplì: Smażone kulki ryżowe z mozzarellą w środku.
  • Saltimbocca alla Romana: Cielęcina z szynką i szałwią.
  • Porchetta: Pieczona roladka z wieprzowiny.
  • Cicoria Ripassata: Smażona cykoria. 
  • Cornetto & Cappuccino: Klasyczne włoskie śniadanie, jedzone na stojąco przy barze

 

ATRAKCJE : 

W Rzymie, praktycznie co krok trafiamy na jakąś atrakcję, starożytny budynek, muzeum czy kościół, których nota bene jest tu ponoć aż 360. Przedstawiamy główne atrakcje tego cudownego miasta:

1. Colloseum – amfiteatr wzniesiony w latach 70–72 do 80 n.e. przez Wespazjana i Tytusa – cesarzy z dynastii Flawiuszów. Jest to duża, eliptyczna budowla o długości 188 m i szerokości 156 m, obwodzie 524 m, wysokości 48,5 m, z pojemną widownią, która mogła pomieścić od 45 do 50 tysięcy widzów, z galeriami komunikacyjnymi oraz areną z systemem podziemnych korytarzy. Odbywały się tam m.in. walki gladiatorów, naumachie, polowania na dzikie zwierzęta (venationes). Tradycja mówi, iż w Koloseum mordowano chrześcijan, co upamiętniono krzyżem wewnątrz budowli.

2. Forum Romanum – najstarszy, powstały w VI w. p.n.e. plac miejski w Rzymie, otoczony sześcioma z siedmiu wzgórz: Kapitolem, Palatynem, Celiusem, Eskwilinem, Wiminałem i Kwirynałem. Główny polityczny, religijny i towarzyski ośrodek starożytnego Rzymu, miejsce najważniejszych uroczystości publicznych. Obecnie można zwiedzać teren pełen historycznych, często monumentalnych pozostałości.

3. Circus Maximus – najstarszy i największy cyrk starożytnego Rzymu. Znajdował się w dolinie Murcia, pomiędzy wzgórzami Palatynu i Awentynu, w pobliżu Forum Boarium. Jego budowa i rozwój przez ponad tysiąc lat uczyniły go jednym z najbardziej ikonicznych miejsc w starożytnym Rzymie. Circus Maximus został założony za panowania Tarkwiniusza Starego w VI w. p.n.e. Circus Maximus miał długość 600 m i szerokość 200 m, co czyniło go największym obiektem sportowym starożytnego świata. Widownia mogła pomieścić od 150 000 do 250 000 widzów a trybuny dzieliły się na sekcje dla senatorów, rycerzy i plebejuszy. 

4. Fontanna di Trevi – najbardziej znana barokowa fontanna w Rzymie, w rione Trevi (R. II). Została zbudowana z inicjatywy Klemensa XII w miejscu istniejącej wcześniej fontanny zaprojektowanej przez Leona Battiste Albertiego z 1435 r. Zasila ją woda doprowadzona akweduktem zbudowanym w 19 r. p.n.e. przez Agrypę, tym samym, który zasila fontannę Barcaccia znajdującą się u podnóża Schodów Hiszpańskich. Prace nad fontanną trwały od 1735 do 1776 roku. Forma tej barokowej fontanny przypomina fasadę budynku, ma 20 m szerokości i 26 m wysokości. Centralnymi postaciami fontanny są Okeanos i dwa trytony, będące symbolami Kastora i Polluksa.

5. Panteon – okrągła świątynia na Polu Marsowym, ufundowana przez cesarza Hadriana w roku 126 na miejscu wcześniejszej z 27 r. p.n.e., zniszczonej w pożarze w 64 r. n.e. Jest jedną z najlepiej zachowanych budowli z czasów starożytnego Rzymu. Panteon był niegdyś największą budowlą kopułową na świecie a sama budowla przetrwała w nienaruszonym stanie. Oryginalne pozostają kolumny, gzyms oraz znaczna część posadzki. Budynek jest rotundą o średnicy 43,6 m i takiej samej wysokości. Ponieważ otwór w kopule nie ma przykrycia, posadzka na środku jest lekko wklęsła z odpływem na zewnątrz do odprowadzania wód opadowych. 

6. Watykan i Bazylika Św. Piotra – miasto-państwo kościelne, enklawa na terytorium Woch, najmniejsze uznawane państwo pod względem powierzchni i najmniejsze niepodległe państwo pod względem liczby ludności. Watykan to siedziba najwyższych władz Kościoła katolickiego, gdzie rezyduje papież. Obywatele Watykanu to głównie dostojnicy kościelni, księża, zakonnice oraz Gwardia Szwajcarska z rodzinami. Oprócz tego do pracy przychodzi około 3000 osób mieszkających poza murami Watykanu (pracownicy poczty, radia, gazety, sklepów, dworca kolejowego i służby medycznej). Obywatelstwo Watykanu traci się z momentem, kiedy przestaje się w nim mieszkać. Powierzchnia to 0,49 km² a ludność 764 osoby. Bazylika Św. Piotra to rzymskokatolicka bazylika na Wzgórzu Watykańskim, zbudowana w latach 1506–1626. Wedle tradycji bazylika stoi na miejscu pochówku św. Piotra, uznawanego przez katolików za pierwszego papieża – jego grób leży pod głównym ołtarzem. Świątynia jest nekropolią papieży. Bazylika watykańska jest drugim co do wielkości kościołem na świecie,  o powierzchni 23 000 m². Wymiary bazyliki to 211 x 186 metrów, wysokość kopuły 133,3 m, średnica kopuły 58,9 m.

7. Piazza Navona – plac oraz jego zabudowa powstał z inicjatywy papieża Innocentego X na ruinach starożytnego stadionu Domicjana. Stadion został zbudowany na Polu Marsowym w roku 86. Przeznaczony był do rozgrywania konkurencji atletycznych typu greckiego – tak zwanych „agoni” (nazwa placu najprawdopodobniej pochodzi od zniekształconego wyrażenia in agone). Jego rozmiary (54 × 276 m) zostały zachowane przy projektowaniu zabudowy placu. W roku 1477 papież Sykstus IV przeniósł tutaj z Kapitolu targ, który działał w tym miejscu do około 1867. Tradycja targu jest aktualnie podtrzymywana w grudniu w formie straganów z ozdobami i upominkami świątecznymi. Na placu umieszczone są 3 fontanny, największa z nich, to umieszczona w centralnej części placu – fontanna Czterech Rzek (zbudowana w latach 1647-1651).

8. Castel Sant’ Angelo – grobowiec cesarza Hadriana, jego rodziny oraz następców, znajdujący się na prawym brzegu Tybru w pobliżu Watykanu. Mauzoleum ukończono w 139 roku. Przez lata pełnił wiele funkcji, od grobowca, poprzez funkcje więzienne czy obronne a kończywszy na muzealnych.

9. Schody Hiszpańskie – wzniesione w latach 1723–1725 schody prowadzą z pl. Hiszpańskiego do kościoła Trinità dei Monti. Mają 138 stopni i należą do najdłuższych oraz najszerszych w Europie. U podnóża stopni znajduje się niewielka fontanna Barcaccia (krypa, łódeczka) wykonana w 1623 r. zasilana wodami doprowadzonymi akweduktem (tym samym, który zasila fontannę di Trevi). Fontanna jest pamiątką po powodzi, która miała miejsce na Boże Narodzenie w 1598 r. Wody Tybru wyrzuciły w tym miejscu łódkę. W 2019 rada miasta uchwaliła zakaz siadania oraz jedzenia na słynnych schodach a w 2024 Sąd Administracyjny regionu Lacjum zatwierdził zakaz.

10. Campo di Fiori – plac położony w pobliżu placu Navona. Od średniowiecza był miejscem targowym oraz miejscem rozwoju kultury ulicznej. Wyburzenie części kamienic w roku 1858 przyczyniło się do powiększenia placu. Od roku 1869 znajduje się tutaj targ z warzywami oraz kwiatami. Znajdująca się na nim antyczna fontanna służy jako źródło wody dla kwiatów. 

11. Monumento Vittorio Emanuelle II – neoklasycystyczny, wykonany z białego marmuru pomnik, znajdujący się w rione Campitelli, na północnym zboczu Kapitolu, przy placu Weneckim. Budowa pomnika dla upamiętnienia króla Wiktora Emanuela II, który odegrał istotną rolę w procesie zjednoczenia Włoch rozpoczęła się w 1885 roku a ukończono w 1935. Monument pełni ważną rolę w kształtowaniu tożsamości narodowej Włochów i jest miejscem organizacji obchodów świąt państwowych, tj. Dzień Wyzwolenia, Dzień Republiki oraz Dzień Jedności Narodowej i Sił Zbrojnych. Pomnik ma 81 m wysokości i 135 m szerokości. Zajmuje powierzchnię 17 tysięcy m².

12. Plac Wenecki – plac w rione Campitelli, u podnóża Kapitolu, zabudowany w XV wieku. Przy placu znajdują się m.in. : Monumento Vittorio Emanuelle II, Budynek towarzystwa ubezpieczeniowego, Pałac Bonapartego czy Kolumna Trajana.

13. Kolumna Trajana – pomnik wzniesiony w 113 roku na Forum Trajana dla upamiętnienia zwycięstw cesarza nad Dakami. Uroczystego poświęcenia kolumny oraz otwarcia Forum Trajana dokonano 18 maja 113 roku. Na szczycie znajdował się okazały posąg cesarza w ubiorze wojskowym, który dopiero po roku 392 n.e. został usunięty przez chrześcijan. 4 grudnia 1587 zastąpiono go posągiem świętego Piotra umieszczonym tam na polecenie papieża Sykstusa V. Całość konstrukcji (bez posągu) ma wysokość 39,83 metra, sam trzon kolumny – 26,62 metra.Wewnątrz znajdują się spiralne schody o 185 marmurowych stopniach, wychodzące z pomieszczenia piedestału i prowadzące na szczytową platformę widokową; klatkę schodową oświetlają 43 wąskie okna. Piedestał jest sześcianem o boku 5,5 metra.

14. Usta Prawdy (Bocca della Verità) – okrągły marmurowy medalion o średnicy 175 centymetrów w postaci maszkaronu przedstawiającego brodate oblicze, znajdujący się w przedsionku bazyliki Santa Maria in Cosmedin. Wiek jego szacowany jest na ponad 2000 lat. Określenia bocca della verità używano wtedy dla publicznych skrzynek na listy, gdzie anonimowo można było pozostawić wiadomości o grzesznych występkach sąsiadów. Według ówczesnej legendy temu, kto składając fałszywe świadectwo włożył swą dłoń do ust maszkaronu, odgryzały one kończynę. W średniowieczu przy rzeźbie wykonywano podobno wyroki poprzez ucięcie ręki jako karę za kłamstwo lub zdradę.

15. Bazylika Matki Boskiej Śnieżnej (Basilica Papale di Santa Maria Maggiore) – bazylika położona na wzgórzu Eskwilin, jej budowę rozpoczęto w 432 roku. Obecną fasadę bazylika uzyskała w 1743 roku. Dzwonnica ma wysokość 75 metrów a wnętrze bazyliki ma 86 metrów długości. W 1614 papież Paweł V polecił ustawić przed bazyliką kolumnę pochodzącą z bazyliki Maksencjusza. Na niej znajduje się figura Matki Bożej.

16. Villa Borghese – park utworzony w 1605 roku pierwotnie jako ogród willi Borghese. Park charakteryzuje się malowniczymi świątyniami stylizowanymi na ruiny, wieloma rzeźbami oraz kopiami innych zabytków (np. Łuku Septymiusza Sewera)

17. Capitol – wzgórze położone na północny zachód od Palatynu i Forum Romanum. Od początków Rzymu Kapitol był twierdzą i sanktuarium oraz symbolem miasta. Poświęcenia sanktuarium dokonał w roku 509 p.n.e. konsul Marcus Horatius. Rozwiązanie urbanistyczne wejścia i całego placu zostało zaprojektowane w 1536 przez Michała Anioła. Plac wyłożony jest kamienną kostką, której białe kamienie na ciemnym tle tworzą gwiazdę. Pośrodku ustawiono starożytny konny pomnik cesarza Marka Aureliusza.

18. Stadio Olimpico, Kompleks Olimpijski (Foro Italico), Stadio dei Marmi – narodowy stadion Włoch. Jest to również siedziba dwóch rzymskich klubów Serie A : AS Roma i SS Lazio. Został zbudowany w latach 1928-1937, przebudowywany w 1952, 1960, 1990 roku. Pojemność stadionu to 82.456 widzów.  Centrum Olimpijskie (Foro Italico, do 1943 roku nosiło nazwę Foro Mussolini) powstał za czasów faszystowskich Włoch jako symbol siły wynikającej z połączenia sportu i wojska. Są to monumentalne budynki, w stylu klasycyzmu lat 30 XX wieku. Obiekty Foro Italico łączą nowoczesne formy z odniesieniami do rzymskiej starożytności, charakteryzując się użyciem marmuru, monumentalnymi rzeźbami (Stadio dei Marmi) czy obeliskami.  Cały kompleks wybudowany został z myślą o Olimpiadzie, która miała odbyć się w Rzymie w 1940 roku.

19. Piazza del’Repubblica – plac zlokalizowany jest tuż przy dworcu Termini, przed dawnymi Termami Dioklecjana. Plac otoczony jest ciężkimi, monumentalnymi gmachami, bardzo typowymi dla XIX-wiecznej przebudowy stolicy Włoch. W centrum placu znajduje się Fontana delle Naiadi z 1901.

20. Piazza del’ Popolo – W czasach Cesarstwa Rzymskiego plac znajdował się przy północnej bramie muru Aureliana, zwanej w starożytności Porta Flaminia. Przez lata plac był miejscem publicznych egzekucji, ostatnią z nich wykonano w 1826 roku. W 1589 papież Sykstus V umieścił na środku placu egipski obelisk (ważący ok. 300 ton i wysoki na 24 m), przeniesiony z Circus Maximus. Był to obelisk wzniesiony przez Ramzesa II w Heliopolis, który do Rzymu został sprowadzony w 10 r. p.n.e. przez cesarza Oktawiana Augusta. Przy południowej stronie placu znajdują się dwa bliźniacze kościoły, dedykowane Matce Bożej. Są to: Santa Maria dei Miracoli oraz Santa Maria in Montesanto.

21. Pallazo della Esposizioni – neoklasycystyczny budynek otwarty w 1883 roku pełniący rolę sal wystawowych i organizacji wydarzeń kulturalnych. Powierzchnia wystawowa to 4.500 m2, wewnątrz znajdziemy także m.in. kino.

22. Świątynia Herkulesa (Forum Boarium) – niewielka świątynia powstała w okresie 140-120 p.n.e., licząca 20 wspierających kolumn o wysokości 8m. Prawdopodobnie była to własność Herkulesa Olivariusa, opiekuna producentów i handlarzy oliwą. 

23. Świątynia Portunusa –  mała, starożytna rzymska świątynia, jedna z najlepiej zachowanych w mieście. Znajduje się tuż przy Forum Boarium, najstarszej części Rzymu. Świątynia powstała w IV lub III w p.n.e.  a przebudowana została w okresie pomiędzy 120 a 80 r. p.n.e. 

24. Teatr Marcellusa –  starożytny teatr rzymski, wzniesiony w I wieku p.n.e. (13-11 r.p.n.e). Wolnostojąca kamienna konstrukcja mogła pomieścić szacunkowo około 13 tysięcy widzów. Fasada widowni składała się z trzech kondygnacji z rzędami arkad w porządkach (kolejno): toskańskim, jońskim i korynckim.

25. Galleria Alberto Sordi – secesyjny pasaż handlowy otwarty w 1922 roku (budowa ukończona ostatecznie w 1940 roku).

26. Palazzo MontecitorioXVII wieczny pałac, siedziba Izby Deputowanych , niższej izby włoskiego parlamentu. Budynek był wielokrotnie przebudowywany, modernizowany a także częściowo wyburzany. Do czasów ówczesnych zachowała się jedynie fasada. 

27. Pallazo Chigi – wybudowany w 1562 roku pałac i dawna rezydencja szlachecka rodzin Aldobrandinich a następnie Chigi. Od 1961 roku siedziba Rady Ministrów i oficjalna rezydencja premiera Włoch. 

28. Pallazo Wedekind – pałac wzniesiony w 1659 roku, początkowo użytkowany przez władze kościelne, później zakupiony przez bankiera Wedekinda. Od 1871 roku mieściło się tu Ministerstwo Edukacji a krótko w latach 1943-1945 siedziba partii faszystowskiej.

29. Kościół Santa Maria in Via –  kościół powstały już w 955 roku, ostateczny kształt uzyskał w 1594 roku.

30. Kościół Najświętszego Imienia Jezus (Chiesa del Gesu) – główny kościół jezuitów w Rzymie. Zbudowany w latach 1568–1584 stanowi pierwowzór wielu barokowych kościołów jezuickich znajdujących się na terenie całej Europy.

31. Chiesa Nuova (di Santa Maria in Vallicella) – barokowy kościół wybudowany w latach 1575-1614 znajdujący się przy placu o tej samej nazwie.

32. Kościół Matki Bożej Królowej Pokoju (Chiesa di Santa Maria della Pace) – rzymskokatolicki kościół zbudowany w latach 1482-1525, znajdujący się tuż obok Piazza Navona. 

33. Gmach Sądu Najwyższego i Kasacyjnego (Corte Suprema di Cassazione) – piękny, monumentalny budynek zbudowany w latach 1889-1911 od samego początku jego przeznaczeniem był sąd kasacyjny. W całości zbudowany z marmuru, bogato zdobiony. Na uwagę zasługuje wielka rzeźba z brązu prezentująca rydwan z czterema końmi.
Rzym, „Wieczne Miasto”, to metropolia o ogromnym znaczeniu historycznym, kulturowym czy politycznym. Centrum starożytnego imperium i religii katolickiej (Watykan) jest obecnie stolicą kultury, mody i kuchni.